Co to jest grypa pandemiczna ?

11 czerwca 2009 roku WHO podniosła poziom alarmu pandemicznego do 6 fazy. Oznacza to, że pojawiły się się dowody na to, że wirus grypy A/H1N1 wywołał trwałe ogniska choroby w więcej, niż jednym regionie WHO. Na skutek pandemii występuje prawdopodobieństwo ograniczenia podróży osób oraz transportu towarów.

Obecnie WHO uważa, że pandemia grypy ma umiarkowane nasilenie. Ocena ta opiera się na dowodach medycznych dostępnych WHO, a także na informacjach z Krajów Członkowskich na temat wpływu pandemii na ich systemy ochrony zdrowia, oraz funkcjonowanie w obszarach społecznych oraz gospodarczych. Jednakże, stopień nasilenia pandemii może różnić się w zależności od danego kraju.

Grypa sezonowa lub "zwykła"

Sezonowa lub "zwykła" grypa jest chorobą płuc oraz górnych dróg oddechowych, pojawiająca się zwykle w okresie zimowym. Zazwyczaj dotyka ona do 10% populacji i może mieć bardzo nieprzyjemny przebieg, ale na ogół nie zagraża ona życiu. Jednakże, u osób szczególnie wrażliwych na infekcję mogą wystąpić powikłania, takie jak infekcje w obrębie klatki piersiowej. Może to skutkować wystąpieniem poważnych chorób, takich jak zapalenie płuc, które u niektórych pacjentów mogą zagrażać życiu.

Osobami najbardziej wrażliwymi są osoby starsze, osoby w bardzo młodym wieku oraz osoby, u których stwierdzono określone choroby przewlekłe. Osobom z grupy najbardziej wrażliwej na infekcje oferuje się zazwyczaj szczepienia ochronne, zwykle na początku sezonu grypowego, a w przypadku gdy zachorują na grypę można im podawać leki przeciwwirusowe.

Grypa pandemiczna

O grypie pandemicznej, mówimy w sytuacji pojawienia się nowego wirusa, który tak bardzo różni się od poprzednio występujących szczepów, że ludzie nie są na niego odporni lub stopień ich odporności jest bardzo niewielki. Wirus taki rozprzestrzenia się w taki sam sposób jak wirus zwykłej grypy: droga kropelkową w wyniku kontaktu z osobami już zarażonymi (smarkanie, kichanie), lub pośrednio poprzez kontakt z powierzchnią skażoną wirusem.

Nowy wirus pandemiczny może bardzo szybko rozprzestrzenić się na całym świecie, ponieważ duża część populacji będzie podatna na wywoływanie nim zakażenie, w skutek tego że nie została ona wcześniej zaszczepiona przeciw temu lub podobnemu wirusowi lub nie przeszła wywołanego przez niego zakażenia. Nawet u około 25% populacji może dojść do rozwoju grypy pandemicznej. Cała populacja narażona jest na ryzyko infekcji i do momentu wybuchu pandemii nie sposób przewidzieć które grupy będą najbardziej na nią narażone. W podobnym sposób, w przypadku grypy pandemicznej trudno jest oszacować dokładną liczbę osób, które mogą zostać zainfekowane i zachorować , ponieważ liczba ta zależeć będzie od charakterystyki wirusa pandemicznego.

W przypadku pandemii, objawy mogą mieć poważniejszy charakter niż w przypadku "zwykłej" grypy, a na ryzyko wystąpienia poważnego schorzenia mogą być narażone osoby ze wszystkich przedziałów wiekowych.

Wytwarzane co roku szczepionki przeciwko grypie sezonowej nie zapewniają ochrony przed grypą pandemiczną. Opracowanie szczepionki przeciwko nowemu wirusowi może zająć kilkanaście miesięcy, więc nie będzie ona dostępna w początkowych stadiach pandemii. Władze wielu krajów gromadziły i będą gromadzić zapasy leków przeciwwirusowych stosowanych w leczeniu lub zapobieganiu grypie oraz wykorzystają je w najbardziej efektywny sposób, zależnie od tego jak rozwinie się choroba.

Świńska grypa, to choroba układu oddechowego u świń, wywołana wirusami grypy "typu A". Do wybuchów świńskiej grypy u tych zwierząt dochodzi regularnie i chociaż zazwyczaj choroba ta właściwa jest tylko dla tego gatunku, wirusy świńskiej grypy mogą i czasem "pokonują " barierę gatunkowa i wywołują chorobę u ludzi.

W przeszłości większość przypadków świńskiej grypy odnotowano u osób mających bliski kontakt z trzoda chlewną, np. u farmerów. W niektórych przypadkach dochodziło do przenoszenia się choroby z człowieka na człowieka, ale zjawisko to miało zasięg ograniczony do bliskich kontaktów między osobami i do zamkniętych kręgów osób.

Na ogół objawy świńskiej grypy przypominają objawy sezonowej grypy, ale ich nasilenie może wahać się od bezobjawowej postaci infekcji do ciężkiego zapalenia płuc kończącego się śmiercią. Jako że typowe objawy infekcji świńską grypą u ludzi przypominają objawy grypy sezonowej oraz innych rodzajów infekcji w obrębie klatki piersiowej, nieliczne przypadki grypy wykrywano wcześniej przypadkiem, prowadząc monitoring grypy sezonowej. Jest prawdopodobne, że łagodne przypadki choroby u ludzi nie zostały rozpoznane, a tym samym prawdziwy zasięg choroby u ludzi pozostaje nieznany.

Prawdopodobnie większość osób, zwłaszcza osoby, które nie stykają się regularnie z trzoda chlewną, nie wykształciły odporności na wirus świńskiej grypy. Jeśli wirus świńskiej grypy zdoła efektywnie przenosić się od człowieka na człowieka, mógłby wywołać pandemię grypy. Trudno przewidzieć wpływ pandemii wywołanej tym wirusem ,, ponieważ będzie ona uzależniona od wielu czynników w tym od wirulencji wirusa, istniejącej odporności ludzkiego i układu immunologicznego, ogólnego stanu zdrowia osób zarażonych oraz od skuteczności leków, takich jak leki przeciwwirusowe, w łagodzeniu objawów choroby.

W przypadku obecnego wybuchu choroby, wirus przenoszony był pomiędzy ludźmi. Po wybuchu ogniska choroby w Meksyku, potwierdzono przypadki zakażenia ludzi wirusem świńskiej grypy typu A/H1N1 w krajach na całym świecie. Fakt łatwego rozprzestrzeniania się wirusa pomiędzy ludźmi, oraz pomiędzy krajami sprawia, że dalsze rozprzestrzenianie się choroby jest nieuniknione. w wyniku tego, WHO potwierdziło, że świat znajduje się obecnie we wczesnych fazach pandemii grypy roku 2009.

Eksperci uważnie obserwują rozprzestrzenianie się wirusa świńskiej grypy A/H1N1 ( oraz innych wirusów grypy, takich jak wirus świńskiej ptasiej grypy A/H5N1). Światowa Organizacja Zdrowia dysponuje systemem alarmu, pandemicznego opartym na 6 fazach ( przy czym faza 1 oznacza niewielkie ryzyko a faza 6 oznacza pandemię.), który służy do ostrzegania światowej opinii publicznej o stopniu zagrożonej pandemią. Fazę 6 zagrożenia ogłoszono 11 czerwca 2009 roku.